OSMANLI HALILARI

1900 yıllarında Emperyal Hereke olarak üretilen halı, 1900 yılında Paris Evrensel Sergisi'nde Osmanlı pavyonunda teşhir edilmiştir. Bordüründeki madalyon içinde "Bin dokuz yüz sergisine mahsus Hereke malumatı" yazılıdır. Bu halının bir eşi, ALman İmparatoru II. Wilhelm'e 1894 yılında Hereke Fabrika-i Hümayunu ziyaretinde hediye edilmiştir. Bahar dalları hatayilerle dekorlu siyah geniş bordür içindeki kırmızı renkli kartuşlar ve krem rengi madalyonlar içine Çin Bulutu motifinin işlenmiş olması dikkat çekicidir. ( Sağda ilk resim)

Solda yer alan ilk iki halıya dair; 


1 - Gördes'te dokunmuş kırmızı zeminli halının merkezi Arma-i Osmani asvirini taşır. Bordürü natüralist çiçeklerle bezenmiştir. Sultan II. Abdülhamid döneminde batılı arma anlayışına uygun bir şekilde yeniden düzenlenen arma, yıkılmaz büyük bir devlet imajını yansıtır. Pamuk ve yün karışımı olup 160 x 235 cm boyutlarındadır. 

2 - Alman İmparatoru Kayzer II. Wilhelm'in üçüncü defa İstanbul'u ziyareti sebebiyle Feshane'de 1917 yılında dokunmuştur. Halının merkezinde Kayzer ve Sultan Mehmed Reşad portreleri bulunmaktadır. İpek halı olup 122 x 185 cm boyutlarındadır. 

1834'te Feshani-i Hümayun kurulmuştur. 1843 yılında Hereke Fabrika-i Hümayun kurulmuştur. 19. yüzyıl sonlarında ise Kumkapı'da saraya özel sipariş üzerine halı dokuyan atölyeler kurulmuş ve 1930 yılına kadar aralıksız üretim yapılmıştır. Tüm bu halı dokuma merkezleri, dünyanın eşsiz halı örneklerini sanat tarihine hediye etmiştir. 

Osmanlı Saray Halıları geleneğine birkaç örnek incelemesi aslında yeterli değildir. Çünkü sadece Kumkapı halılarından günümüze 200 civarında eser ulaşmıştır. Tüm eserleri göz önüne alırsak, aslında kategorimiz örnek statüsünde dahi değildir diyebiliriz. 

© 2017 Lcn TuvART Kültür ve Sanat Sitesi - Tüm Hakları Saklıdır.